MINMURUS WANTAAWARUSPA
Preámbulo
Kunsiderakitpa chima lipertachan la justisiakaz y la pazkaz muntuz mɨjan sun
rekunusimientukaz an tiknitadkaz inteinsekakaz an nit ɨn kawuarus
inalienaplekaz wantuzpa miemprokaz kualkaz humanakaz
Kunsiterakitpamakpaz an teskunucimientoksz menuspreciukaz sun nit ɨmɨzna
humanukaz an urijinakitpa acturuzkas ultrajantikaz sunkaz la kunsienciakaz
humanitakaz que se han pruckamakitpa misha aspiraciukaz mamaz elepakitpa
ampukaz apperimientune anña muntune suntuzne serekaz humanukaz
lipertapkaz temurakaz miseriakaz tisfrutikitpa anlipertat· pitkaz lipertapkaz
creensiakaz
Kunciderakitpa esencialkaz an nitchan wantuskasa sunkaz protekitpamakpaz
mamaz rejimenkaz sun nitchan mamaztuzkaz ampukaz ishtawai kunpelitukaz
supremukaz recursukaz repelionkaz kuntramakpaz tiraniakaz upresiunkaz
Kunciderakitpamakpaz mamaz esencialkaz prumuperkitpa an tesarruyakitpa
relasiunkaz amistusurakaz uspëlruzpa nasiunkaz,
Kunciderakitpa an puepluskaz nasiuneskaz unitaskaz ankaz reafirmakitpa an kartara
sun nitchanpamakpas wantuskasa fe mɨjatpa an nitmɨjatpa ampukaz ashampakaz
kaiztamai teckaratukitmai resueltukitmai susialkaz pruperkitpa prukreso elepakitpa
an nipelkaz tuamkaz ayukta maza kunceptukitpa akal lipertadkaz
Kunciterakitpa sun estatukaz miempruruzkaz an komprometikitpa asekurakitpa
kuperasiunkaz sun la urkanizacionkaza naciponeskaz unidaskaz respetikitpa
efectipukaz univer5alkaz derechokaz libertakaz fundarventaleska ampukaz,
Kusiderakitpamakpaz kuncepciónkitpa kumunkaz an nitchatpamai mɨnkas
kachapmuchimaimasain chatpa
Artikulu paz
Maza wantuz awa mɨjan wuantuz nitchatpa karakas mɨnkaskachapmuchi
Mamaz kualtuz puchakas awapit relionkaz upini6nkaz politikakaz mamaztusne
indulekaz nacionalkaz socialkaz posicionkaz pialkaz chikta mamaztuskaz
kunticionkaz
paz. Suntakaz sarawai tisticionkaz chiwuasha kunticionkaz jurftika
internacionalkaz paiskaz territuiukas mamaz kupairuwai pɨna kaiztawuai
intepetientene purai atministracionne autunumukaz naptɨt chiwuashai
limitaciónkaz superaniakaz
Artikulu kutña
Wuantaruz intipituokaz mɨjatpa nitmtjatpai tuammakpaz liberta purai
sekuritakaz mɨjatpamakpaz awaruzpa
Artikulu ampara
mɨnkaz puran naptɨt esckapitukaz serpitumprekaz
Artikulu shish
Wantaruspa Kara naptɨt turturane mɨnkas chi wantmɨjan inhumanurus
Artikulu wat
Wantuz uspa humanukaz mɨjmai nitmɨjan wantuspa kai rekunucimiento up
persona litai juritika
Artikulu ita
Wanturus kawarain mai annamin ley mɨjmai sunka nitmɨjan mɨjan kawarain
prutekitpa ley mɨjan wantuspa mɨjmai nit ɨn kawuara mɨjan pruteccionmɨjan
kuntramɨjan paitarusa
Artikulu tuil
Wantuspa awa mɨjan nit ɨtpa mɨjmakpaz an recursukaz efectipu an na mɨjatpa
tripunalkaz nacionalkaz rumpetɨntekaz suna ampara kitpa kuntramakpaz an
aktuskza piolakiman an nit ɨtpamakpas funtamentaleskaz piankarɨt an
kunstitucionne an leykaz ishtawamakpas.
Artikulu pikam
mɨnkaz pɨrɨchi arpitrariamentene mɨnakazpizmuchi wuasana pishtɨt.
Artikulu maza chalkuil
Wantarusa awane mɨjmai nit ɨmɨzna mɨji an kunticioneskaz kawarain
m-t-Jatpai kashaptawai wantarusa kashtawai sun justiciane sunta tripunalta
intipentientera imparcialkaz kara terminaciunkaz kitpa sun nit ɨtpai uplikaciun
mɨji an examenta chiwasha kÇlshaptawai kontramakpaz uzparusa.
Artikulu maza maza
-
Wanturuzpa awakaz akLJsakitpa ,ah telitukaz mɨjatpa nit ɨnpa wantarusa
kaishkuintakitpa an leyne juiciukitpa pupliku wat samat mɨjatpai karntiakaz wan
samatmɨjatpai tefensakaz sarawai chiwashakaz.
-
Paz .mɨnkaz kuntenakitpa sun kumisiunkaz nit ɨn naciunalkaz internaciunalkaz
chiwashakaz pɨna tɨntakal kumicionkaz kuailkirɨt tawa septawai kara ishtawai
paitaruza kuintakitpa wantuskasa.
Artikulukaz maza paz
Mɨnkaz kara ubjetipukaz injerenciane arpitrariakaz an pitakaz pripatakaz an
kualkaz up tumicilione sun konrrespontientene atakekaz up hunrane up
reputacionkaz .wantuzpa awaruspa mɨjmai dereçhomɨji proteccionne leyta
kontra mɨjmai injerenciakaz wualmaltamai
Artikulumaza kutña
-
Wantus awarusne mɨjmai nit ɨn sirkularkaz lipremente mai elijelitpa
resistensiakas an su territuriumai sun estaduras
-
Paz. Wantuspa awaruspakai mɨjmai watmilna nitmɨlna chiwacha sun
pamikawa an kailninna sun paista,
Artikulu maza ampara
-
Maza kainam wan awaruza tɨnta sunkanan saim watpuran mɨntat wan sura
-
Paz, An nitnezazachi
Articulu maza shish
-
Maza. Wantuz awaruz mɨjmai nitmɨjmatpaz maza pɨpuchin
-
Paz. mɨnkas waitkischazachi ut pɨpɨrurane chinkas maizmizhizh kizchasaçi
sunkana nitmɨne ut suranePaz. mɨnkas waitkischazachi ut pɨpɨrurane chinkas maizmizhizh kizchasaçi
sunkana nitmɨne ut surane
Articulu maza wak
-
Maza ampuruzne ashampakaz mucituparɨne sunkanan nit mɨJ kawarain izhtɨt
kual mamɨz pɨpHuraz kualne mamɨz iztɨt, karane sunkanan mɨtmu
achanparane kualtusane chatpamai kawara nit mɨjatpamai mishuran
kasalakitpa annamin kasalakitpa kara watmɨltawai an kasalakitpa.
-
Paz. Masain annamin masainchan mɨnkasakazshi kashkuintakitpa mamaztusa
wat minna ashampakaz nit ɨn wat mɨlna kalakin.
-
Maza au kualtuz anna pit, puramtus fundamentalne susietakaz mɨjmai nitɨn
mɨjan prutejikitpamakpas au sucietakaz an paistane.
Artikulu maza ita
-
Mata pwantus awarusne mɨjmai nitɨnɨnpa auruspa kai pakashpâ kulectipamai
-
Maza mɨnkas wuacha auruspamai an nit mɨjan aruspa au pamikamakpas
minkas nakamchi au kaltus katmishna suain purammakpas.
Artikulu maza tuil
Au tuampakpaz masainpa purammakpaz kolectipamentekaz pupliku puram nit
mɨjmakpaz nit ɨtpamakpaz an kamtamtus kara wuat ɨnɨn an kalne.
Artikulu maza pikam
Wantuz paittarus nitɨnɨn pɨna wat nit chatpamakpas upiuonkas mɨjatpai wat
nit ɨn kachapnachiwal mɨnakas mɨmarawai chiwacha infurmaciunkaz kitpa
frunteraras chiwacha mɨmana.
Artikulu Paz chalkuil
-
Maza. Wantuspa awaruspa nit ɨnpa lipertakaz wanmaktawai asociacionkas
pasiflkakaz.
-
Paz .mɨnkaspuerichi karakas nit ɨtpa ɨnintawai asuciacionta.
-
Kutna. pɨpɨlukasa wat ɨtpamai kaksaruska5a tɨntaruskasa puplikukas
kaiwintayva paitarùsa kuintakianashi maintasne aza ɨn munnaautentikas sanais
wanmaktawai azachatpa wantuskasa kawarain puinain kiantawai pailtarus
mɨlatpa kiantawai wantuspakai.
Artikulu paz maza
-
Wantuspa awaruspa nit ɨtpai wuuanmaktawuai kaksamiwuakasa AP paistas
uskasa kuintakin aptas kakuras kasa wanmakmuruskasa masamasain
sairawamakpas.
Artikulu Paz Paz
Wantus awaruskasa nit mɨjan an kalne uspain saanapa sun kal konticionkas wat
kalkitpa ekitatipa ishmukas mɨjatpa karakas esfuesu mɨjatpa wat wanmaktawa
izan pialkas tɨntaruskasa paranitpai pais kas nit ɨn pialkasa auruspa tGamtuspa
mɨnkas kasaptachiwa punfan tuan anna ɨn paittaruskasa.
Artikulu paz kutfia
-
Maza. Wantus wawaruskasa nit mɨjan karakas wat kalkin wanturuskasa an
kaltus wat puran chikas kitchiwa watsalmin kalkitpa anna ɨn sun kaltus watmin
ɨmɨshna.
-
Paz. Wantus awarusmin nit ɨtpamai an kaltus watkimain mamas kawarain
kalkitpa kawuarain mɨltawamakpaz
-
Maza. Wantusmin awarusne nit ɨtpa an kalne nit chatpa masa kaltus
renumeracionkitpa pɨna watmin kara nitchatpai wan kualtuskasa masa wat
puran chikas kitchiwal humanakas katmizna wal puran.
-
Paz. Wantus awain nit ɨn au chiwasha kaltus wat kuintakitpa an kalne
wanmaktawai pailtaruskasa kara tɨntaruzkasa wat nit ɨtpamak'paz,
Artikulu paz ampara
Wantuz awarus nit ɨtpamai karakaz kuaishkultawai mamaz sairawai mamaz kal
akuan payu chatpa ishtawai mamaz kal akuan kalkitpa pakacionkaz periutikaz
pɨntit
Artikulu paz shish
-
Maza . wantLJZPé:l ëlwaruz nit mɨjatpa auruzpakai au tuamtuspa an tuan
watpuran kupairuzkasa karakaz kualtuskaz imtukitchin puran pienestarkas
wasalmin kumira pin wat tuan wasan istukika paitta serpiciukas social kas
pachimtumakpaz wan nit ɨnpa karakaz wan nit mɨjatpa paitakalkaz ishmukaz
piotakaz ɨIapakaz mamazkaz karɨtkaz SUr] karɨkaz kuailkirɨka chi.wacha
mɨjanne chiwacha pialmɨjatpa.
-
Maza .sun maternitakaz sun nit ɨtpamai kuirakitpa un Chat ashpa wan
. paishparusa chiktaruz kasakitpa uspane wan nit ɨtpamai sun kaltus.
Artikulu paz wak
-
Maza. Wan awarusne nit chatpamai an pɨnkɨh kamnu yalta karakaz muinchi
kainmɨlkamtui an pɨnkɨh kammuruzne pialchi kain kar:ntumai masantuzne
-
Paz. pɨnkɨh kammu sarawa tɨkaza sunkana kamchan awaruzkasa wanmakkit
anFia ɨmizna chikazkiztachiwa nitsarɨtne awarusa watpuran minpa ainjtaz
kaiwaintawamakpaz wàn mɨtchatpa kupairu mɨjatpa mamaz suraz wantuz
wanmakchatpa mamaz kualkasakaz chachikitpa anna mɨlmizna sunkal
sukazakaz kuirakitpamakpaz watpuran.
-
Karakaz wat pɨnkɨh kammu yal mɨjatpamakpaz au nit ɨmɨshna wantaruskaza
Wantus nit mɨjmakpaz karane chiktamakpaz au nit ɨmɨshna au sura wantusa
wanmaktɨt puratpamakpaz au mi wat nit ɨmɨzhna
Artikulu paz ita
-
Kutna. Karakaz paishtuzkaz mɨjashinamai nit puran sairawa mamaz tuntu
pɨnkɨh kammu washinai mɨlashina up painkultusa
-
Wantus awarus nit chatpa an kuintakintpa mɨnakaz kaishaptachiwain mɨnkaz
uzpain masain chanapa pɨpɨlusane apkultura awane kapumakpaz
wanmaktɨtpuramakpaz aune ɨtpamakpaz wanmakna usparuskasa an kaltus
produccionkaz cientifikukaz chiwachakaz sunkalne mɨjatpa.
Artikulu paz tuil. wantuzka
Mɨjmakpaz nitɨmɨshna sunkal katmishna wat kalkinpa makpaz karakaz wat
nitmɨjan anne intenacionalkaz uspakaz nit mɨjmaimɨnminkaz kashamuchi
atchan nit sana suazne sarawai nitpara wattan.
Artikulo paz pikam
-
Maza. Wan awaruz wattchatpamakpas pɨpɨrura uzpain kêiikishinamai wankal
piankamchan
-
Paz.pakamchamizna an nit mɨntatchan mɨnkazkachatmuchi wan awaruz
uzparuzpain satkittɨpɨnkɨh samsatmɨlmizna pɨnkɨh tɨnta sunkana
satmɨltawamakpaz wail piankamchan chikaz kaizchatchiwa sunkana nitsarɨt
mɨjne watpuran mamazkazaruzkaz aishtaiz kizna pichipmin wayaiz nukulmizna
wait minmisnane kuitkizmiznane wantuz purakin pana tuntu minkit
satmɨlmizna.
-
Maza wantuz nitsarɨtne mɨnkachapmuchi pɨrɨchimai maintazne sarɨttɨ
uztɨtɨ masain kazchan mamaz su.raz kaizta.
Artikulo kutfia chalkuil
Ankara sarɨtne nitpuzpuztutne sashina kaizkuintakitpa sunkanawasha mintu
maztus' sùraz maza kual wanmaktɨt maza awara suna putnainmizna
wankammizna kalkittaizpa chine samizna wankal wan nitpuzna chiwashza
nitpuztɨttne watchan nitpuztɨkane puztɨm.